Wnioski sformułowane podczas II Mazowieckiego Kongresu Transportowego

Mazowsze jako centrum zintegrowanego transportu, infrastruktury podwójnego wykorzystania i mobilności przyszłości
Radom, 15 czerwca 2026 r.

W dniu 15 czerwca 2026 r. w Instytucie Technologii Eksploatacji w Radomiu – Sieć Badawcza Łukasiewicz odbył się II Mazowiecki Kongres Transportowy, poświęcony aktualnym wyzwaniom i kierunkom rozwoju systemu transportowego Województwa Mazowieckiego.

Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli administracji rządowej i samorządowej, środowisk naukowych, instytucji branżowych, zarządców infrastruktury, przedsiębiorstw kolejowych, drogowych i lotniczych, a także ekspertów zajmujących się bezpieczeństwem, logistyką, mobilnością oraz rozwojem regionalnym.

Celem Kongresu była wymiana doświadczeń oraz wypracowanie rekomendacji dotyczących dalszego rozwoju transportu na Mazowszu, ze szczególnym uwzględnieniem transportu multimodalnego, infrastruktury podwójnego wykorzystania, kolei, dróg, lotnictwa, terminali intermodalnych oraz kształcenia kadr dla transportu przyszłości.

W gronie osób ujętych w programie Kongresu znaleźli się m.in.:

• dr hab. inż. Tomasz Perzyński, prof. URad – przewodniczący Rady Programowej Kongresu, Dziekan Wydziału Transportu, Elektrotechniki i Informatyki Uniwersytetu Radomskiego, Prezes SITK RP O/Radom,

• prof. dr hab. inż. Janusz Dyduch – Honorowy Prezes SITK RP,

• Stanisław Bukowiec – Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury, Pełnomocnik Rządu ds. przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu,

• Piotr Malepszak – Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury,

• dr hab. inż. Ignacy Góra – Prezes Urzędu Transportu Kolejowego,

• Adam Struzik – Marszałek Województwa Mazowieckiego,

• prof. dr hab. Wojciech Paprocki – Szkoła Główna Handlowa,

• dr Adam Duszyk – Dyrektor Instytutu Technologii Eksploatacji w Radomiu – Sieć Badawcza Łukasiewicz,

• prof. dr hab. Elżbieta Marciszewska – Szkoła Główna Handlowa,

• dr hab. inż. Wiesław Krasoń, prof. WAT – Wojskowa Akademia Techniczna,

• Dariusz Grajda – Wiceprezes Zarządu PKP S.A.,

• Marcin Zaremba – PKP S.A., Akademia Leona Koźmińskiego,

• Joanna Lech – Dyrektor Centrum Unijnych Projektów Transportowych,

• dr inż. Maciej Kaczorek – Członek Zarządu, dyrektor ds. strategii i rozwoju PKP Polskich Linii Kolejowych S.A.,

• dr Filip Czernicki – Prezes Zarządu Centralnego Portu Komunikacyjnego Sp. z o.o.,

• Jarosław Wąsowski – Dyrektor GDDKiA Oddział w Warszawie,

• Grzegorz Obłękowski – Dyrektor Mazowieckiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Warszawie,

• Łukasz Chaberski – Prezes Zarządu Polskich Portów Lotniczych S.A.,

• dr Wojciech Jarczewski – Dyrektor Instytutu Rozwoju Miast i Regionów,

• Katarzyna Wieczorek – Dyrektor Departamentu Nieruchomości i Infrastruktury Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego,

• Marcin Wajda – Dyrektor Departamentu Rozwoju Regionalnego i Funduszy Europejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego,

• gen. bryg. dr Jarosław Kraszewski – były dyrektor Departamentu w BBN, Prezes Zarządu RBL Defence Polska Sp. z o.o.,

• Adam Nocoń – Prezes Zarządu URKOM Sp. z o.o.,

• Rafał Kański – Członek Zarządu Aldesa Construcciones Polska Sp. z o.o.,

• Piotr Sadza – Prezes Zarządu PKP CARGO CONNECT Sp. z o.o.,

• Andrzej Więcek – Prezes Zarządu GEOTRONICS Dystrybucja Sp. z o.o.

Na podstawie programu Kongresu, wygłoszonych wystąpień oraz paneli dyskusyjnych sformułowano następujące wnioski:

1. Rozwój transportu multimodalnego na Mazowszu

• Priorytetem dla regionu powinno być dalsze wzmacnianie transportu multimodalnego, łączącego kolej, transport drogowy, lotniczy, komunikację publiczną oraz logistykę intermodalną.

• Konieczne jest tworzenie spójnego systemu mobilności, w którym poszczególne środki transportu nie konkurują ze sobą, lecz wzajemnie się uzupełniają.

• Rozwój komunikacji multimodalnej powinien opierać się na koordynacji inwestycji infrastrukturalnych, wspólnym planowaniu połączeń oraz lepszej integracji transportu pasażerskiego i towarowego.

2. Kolej jako fundament zintegrowanego systemu transportowego

• Uczestnicy Kongresu podkreślili strategiczne znaczenie kolei dla rozwoju Mazowsza, zarówno w wymiarze regionalnym, jak i krajowym.

• Kolej powinna stanowić podstawową oś zintegrowanego systemu transportowego, szczególnie w relacjach między Warszawą, Radomiem, subregionami oraz mniejszymi ośrodkami miejskimi.

• Zaleca się kontynuację modernizacji infrastruktury kolejowej, zwiększanie przepustowości linii oraz rozwój połączeń, które poprawią dostępność komunikacyjną mieszkańców województwa.

3. Rozwój transportu kolejowego w subregionie radomskim

• Szczególną uwagę zwrócono na potrzebę dalszego rozwoju transportu kolejowego na terenie subregionu radomskiego.

• Radom i jego otoczenie powinny pełnić coraz ważniejszą rolę w regionalnym systemie transportowym Mazowsza, zarówno jako ośrodek pasażerski, jak i zaplecze naukowo-techniczne dla rozwoju kolei.

• Rozwój połączeń kolejowych w subregionie radomskim powinien być powiązany z inwestycjami w infrastrukturę przesiadkową, transport publiczny oraz rozwiązania ograniczające wykluczenie komunikacyjne.

4. Priorytetowe inwestycje drogowe na Mazowszu

• Kongres wskazał na konieczność dalszej realizacji kluczowych inwestycji drogowych, mających znaczenie dla funkcjonowania całego województwa.

• Do najważniejszych kierunków działań zaliczono przygotowanie i realizację priorytetowych projektów drogowych na Mazowszu, w tym Wschodniej Obwodnicy Warszawy, etapowej budowy Aglomeracyjnej Obwodnicy Warszawy oraz poprawę skomunikowania drogowego lotnisk w Baranowie, Modlinie i Radomiu.

• Istotne znaczenie ma również budowa dróg dojazdowych do węzłów dróg szybkiego ruchu, które zwiększą dostępność komunikacyjną mniejszych miejscowości i obszarów gospodarczych.

5. Infrastruktura podwójnego wykorzystania

• Jednym z kluczowych tematów Kongresu była infrastruktura podwójnego wykorzystania, rozumiana jako rozwiązania służące zarówno potrzebom cywilnym, jak i obronnym.

• Uczestnicy wskazali, że w obecnych uwarunkowaniach geopolitycznych infrastruktura transportowa powinna być projektowana z uwzględnieniem odporności, bezpieczeństwa i możliwości wykorzystania w sytuacjach kryzysowych.

• Dotyczy to w szczególności infrastruktury kolejowej, przeładunkowej, drogowej, logistycznej oraz obiektów dworcowych, które mogą pełnić dodatkowe funkcje związane z ochroną ludności i mobilnością obronną.

6. Tabor kolejowy i infrastruktura przeładunkowa podwójnego zastosowania

• Podkreślono znaczenie rozwoju taboru kolejowego oraz infrastruktury przeładunkowej, które mogą ograniczać ruch ciężkich samochodów i jednocześnie zwiększać mobilność obronną kraju.

• Rozwiązania kolejowe i intermodalne powinny być traktowane jako element bezpieczeństwa państwa, szczególnie w zakresie transportu ładunków strategicznych, wojskowych oraz krytycznych dla gospodarki.

• Zaleca się rozwój projektów, które umożliwią sprawne przeładunki, elastyczne wykorzystanie infrastruktury oraz zwiększenie odporności systemu transportowego na zakłócenia.

7. Terminale intermodalne TEN-T na Mazowszu

• Kongres wskazał na potrzebę analizy potencjalnych lokalizacji terminali intermodalnych TEN-T na Mazowszu.

• Terminale intermodalne powinny być planowane w sposób powiązany z siecią kolejową, drogową, logistyczną i przemysłową, tak aby wzmacniały konkurencyjność regionu oraz usprawniały przepływ towarów.

• Ważnym elementem pozostaje określenie uwarunkowań finansowych, organizacyjnych i przestrzennych dla realizacji takich przedsięwzięć.

8. Dworce jako element infrastruktury odpornej

• Zwrócono uwagę na możliwość projektowania dworców kolejowych jako obiektów pełniących funkcje wykraczające poza tradycyjną obsługę pasażerów.

• Nowoczesne dworce mogą być dostosowane do roli dużych schronów dla ludności oraz punktów wsparcia w sytuacjach kryzysowych.

• Konieczne jest jednak określenie źródeł finansowania zwiększonych kosztów powstawania i funkcjonowania takich obiektów.

9. Rozwój lotnictwa cywilnego i wojskowego

• Ważnym obszarem dyskusji był rozwój lotnictwa cywilnego oraz wojskowego na Mazowszu.

• Podkreślono znaczenie infrastruktury lotniczej dla rozwoju gospodarczego regionu, obsługi ruchu pasażerskiego, transportu towarowego oraz bezpieczeństwa państwa.

• Lotniska w Warszawie, Radomiu, Modlinie i planowana infrastruktura związana z CPK powinny być analizowane jako element jednego, spójnego systemu transportowego.

10. Znaczenie Lotniska Chopina i infrastruktury PPL S.A.

• Uczestnicy Kongresu zwrócili uwagę na wpływ Lotniska Chopina w Warszawie oraz infrastruktury Polskich Portów Lotniczych S.A. na rozwój gospodarczy Mazowsza.

• Infrastruktura lotnicza pełni funkcję jednego z najważniejszych impulsów rozwojowych regionu, wpływając na inwestycje, rynek pracy, turystykę, logistykę i międzynarodową dostępność Mazowsza.

• Rekomenduje się dalsze planowanie rozwoju lotnictwa w powiązaniu z koleją, drogami szybkiego ruchu oraz transportem publicznym.

11. Wzrost natężenia ruchu na drogach wjazdowych do Warszawy

• Kongres wskazał na rosnące wyzwania związane ze wzrostem natężenia ruchu na drogach wjazdowych do Warszawy w latach 2015–2025.

• Zjawisko to wymaga skoordynowanych działań w zakresie transportu publicznego, kolei aglomeracyjnej, parkingów przesiadkowych, zarządzania ruchem oraz rozwoju alternatywnych form dojazdu do stolicy.

• Niezbędne jest ograniczanie presji samochodowej na Warszawę poprzez rozwój atrakcyjnych, szybkich i niezawodnych połączeń publicznych.

12. Kapitał ludzki dla transportu przyszłości

• Uczestnicy Kongresu podkreślili, że rozwój transportu wymaga nie tylko inwestycji infrastrukturalnych, ale również konsekwentnego budowania kapitału ludzkiego.

• Konieczne jest kształcenie kadr dla transportu przyszłości, w tym specjalistów z zakresu kolei, infrastruktury, logistyki, systemów sterowania ruchem, bezpieczeństwa oraz nowych technologii.

• Szczególne znaczenie mają działania edukacyjne prowadzone we współpracy uczelni, instytutów badawczych, administracji oraz przedsiębiorstw transportowych.

13. Kształcenie kadr dla Kolei Dużych Prędkości

• Kongres wskazał na istotną rolę Uniwersytetu Radomskiego oraz Instytutu Technologii Eksploatacji w Radomiu w przygotowaniu kadr dla Kolei Dużych Prędkości.

• Rozwój KDP wymaga specjalistycznej wiedzy technicznej, zaplecza badawczo-rozwojowego, systemów szkoleniowych oraz kompetencji w zakresie eksploatacji, utrzymania i certyfikacji rozwiązań kolejowych.

• Radom może pełnić ważną funkcję jako ośrodek naukowy, ekspercki i wdrożeniowy dla rozwoju nowoczesnego transportu szynowego.

14. System Eksploatacji Kolei Podwyższonych Prędkości

• W programie Kongresu podkreślono znaczenie prac nad Systemem Eksploatacji Kolei Podwyższonych Prędkości.

• Systemowe podejście do kolei podwyższonych prędkości powinno obejmować nie tylko budowę infrastruktury, lecz także eksploatację, utrzymanie, bezpieczeństwo, szkolenie kadr oraz rozwiązania techniczne wspierające niezawodność transportu.

• Rozwój tego obszaru może stanowić ważny etap przygotowania kraju do wdrażania kolei dużych prędkości.

15. Rola badań i rozwoju w sektorze transportowym

• Kongres zwrócił uwagę na znaczenie rozwiązań badawczo-rozwojowych dedykowanych sektorowi transportowemu.

• Instytuty naukowe, uczelnie techniczne oraz Sieć Badawcza Łukasiewicz mogą odegrać kluczową rolę w tworzeniu technologii wspierających bezpieczeństwo, efektywność i automatyzację transportu.

• Współpraca nauki z przemysłem powinna być traktowana jako jeden z warunków skutecznej modernizacji systemu transportowego.

16. Koordynacja inwestycji w skali województwa

• Uczestnicy Kongresu wskazali, że rozwój transportu na Mazowszu wymaga ścisłej koordynacji pomiędzy administracją rządową, samorządem województwa, samorządami lokalnymi, zarządcami infrastruktury oraz przedsiębiorstwami transportowymi.

• Planowanie inwestycji powinno uwzględniać zarówno potrzeby Warszawy i aglomeracji, jak również subregionów, mniejszych miast oraz obszarów oddalonych od głównych korytarzy transportowych.

• Tylko skoordynowane działania pozwolą uniknąć rozproszenia inwestycji i zapewnią realną poprawę dostępności komunikacyjnej mieszkańców.

17. Transport jako narzędzie rozwoju gospodarczego Mazowsza

• Podkreślono, że transport jest jednym z kluczowych czynników wpływających na rozwój gospodarczy województwa.

• Nowoczesna infrastruktura drogowa, kolejowa, lotnicza i logistyczna zwiększa atrakcyjność inwestycyjną regionu, wspiera rynek pracy oraz wzmacnia konkurencyjność Mazowsza w skali krajowej i międzynarodowej.

• Rozwój transportu powinien być traktowany jako element strategii rozwoju regionalnego, a nie wyłącznie jako zbiór pojedynczych inwestycji infrastrukturalnych.

18. Bezpieczeństwo i odporność systemu transportowego

• Wnioski Kongresu wskazują na rosnące znaczenie bezpieczeństwa i odporności infrastruktury transportowej.

• System transportowy powinien być przygotowany na sytuacje kryzysowe, zagrożenia militarne, zakłócenia logistyczne, awarie techniczne oraz zmiany wynikające z dynamicznej sytuacji gospodarczej i geopolitycznej.

• Inwestycje infrastrukturalne powinny uwzględniać kryteria odporności, redundancji oraz możliwości szybkiego reagowania.

19. Rekomendacje dotyczące rozwoju systemu transportowego województwa

• Kongres wskazał na potrzebę opracowania i wdrażania rekomendacji dotyczących dalszego rozwoju systemu transportowego Województwa Mazowieckiego.

• Rekomendacje te powinny obejmować rozwój kolei, dróg, lotnictwa, infrastruktury intermodalnej, transportu publicznego, systemów bezpieczeństwa oraz kształcenia kadr.

• Szczególne znaczenie ma zachowanie długofalowej perspektywy planowania, wykraczającej poza pojedyncze inwestycje i kadencje władz publicznych.

20. Współpraca jako warunek skutecznego rozwoju transportu

• Uczestnicy Kongresu zgodnie wskazali, że przyszłość transportu na Mazowszu zależy od współpracy wielu środowisk: administracji, samorządów, nauki, przemysłu, zarządców infrastruktury oraz ekspertów.

• Mazowsze posiada potencjał, aby stać się jednym z najważniejszych w Polsce regionów wdrażających nowoczesne, zintegrowane i odporne rozwiązania transportowe.

• Warunkiem realizacji tej wizji jest konsekwentne planowanie, inwestowanie w infrastrukturę i ludzi, rozwijanie krajowych kompetencji oraz traktowanie transportu jako strategicznego elementu bezpieczeństwa i rozwoju państwa.

Uczestnicy Kongresu podkreślili, że Mazowsze stoi przed szansą stworzenia spójnego systemu transportowego, który połączy potrzeby mieszkańców, gospodarki, logistyki i bezpieczeństwa. Osiągnięcie tego celu wymaga odwagi decyzyjnej, współpracy międzyinstytucjonalnej, wykorzystania potencjału nauki i przemysłu oraz długofalowej wizji rozwoju regionu.